تعریف پروژه: طراحی، ساخت و اجرای تابلوهای کنترل از راه دور بریکرهای شهرستان لار

 

محل اجرا: منطقه درز سایبان و فداغ(شهرستان لار)
کارفرما: شرکت برق منطقه‌ای فارس

هدف از این پروژه طراحی، ساخت و اجرای تابلوهای کنترل از راه دور برای بریکرهای پست‌های برق شهرستان لار در دو ایستگاه درز سایبان و فداغ بود؛ که به‌طور کلی با هدف ارتقای زیرساخت‌های کنترلی پست و ایجاد بستر مطمئن برای فرمان‌دهی و کنترل از راه دور بریکرها اجرا شد. این اقدام با کاهش وابستگی به حضور مستقیم اپراتور، موجب افزایش سرعت واکنش، دقت عملکرد و قابلیت اطمینان در فرآیند بهره‌برداری و کنترل تجهیزات گردید. کلیه مراحل این پروژه، از مطالعات و طراحی مهندسی تا تأمین تجهیزات، ساخت، مونتاژ، سیم‌کشی، نصب، تست و راه‌اندازی تابلوها، توسط تیم فنی و مهندسی شرکت دانش فناور دیاکو ایرنیان انجام شد.

شرح خدمات انجام‌گرفته در این پروژه:

با توجه به ماهیت پروژه و اهمیت عملکرد صحیح سیستم‌های کنترلی در بهره‌برداری از پست‌های برق، نخستین گام، شناخت دقیق شرایط موجود و بررسی میدانی محل اجرای پروژه بود.در همین راستا، تیم مهندسی شرکت با حضور در محل پست‌های موردنظر، ضمن بازدید و ارزیابی وضعیت موجود، شرایط نصب تابلوهای جدید، مسیرهای کابل‌کشی، محل استقرار تجهیزات، وضعیت زیرساخت‌های کنترلی و الزامات مرتبط با مدارهای فرمان و کنترل بریکرها را مورد بررسی قرار داد. همچنین محدودیت‌های اجرایی و شرایط خاص هر یک از سایت‌ها شناسایی و اطلاعات موردنیاز برای طراحی و اجرای دقیق پروژه جمع‌آوری شد.

مهم‌ترین اقدامات انجام‌شده در این مرحله عبارت بودند از:

  1. ابعادبرداری و برداشت دقیق فضای نصب تابلوها و بررسی محدودیت‌های فیزیکی محل.
  2. شناسایی و ردیابی سیگنال‌های کنترلی مرتبط با بریکرها و تجهیزات موجود.
  3. شناسایی مدارهای فرمان، کنترل و فیدبک و بررسی نحوه عملکرد آن‌ها.
  4. بررسی و شناسایی کابل‌های موجود و مسیرهای ورود و خروج کابل‌ها.
  5. بررسی ترمینال‌ها، نقاط اتصال و سربندی‌های موجود جهت تطبیق با طراحی جدید.
  6. بررسی مسیرهای موردنیاز برای کابل‌کشی جدید و تعیین الزامات اجرایی آن.
  7. برداشت اطلاعات فنی و مستندسازی شرایط موجود سایت به‌منظور استفاده در فرآیند طراحی و ساخت تابلوها.
تصاویر بازدید از پست درز سایبان
تصاویر بازدید از پست فداغ

پس از تکمیل مرحله بازدید و برداشت‌های میدانی، اطلاعات جمع‌آوری‌شده در اختیار تیم طراحی شرکت قرار گرفت و فرآیند طراحی تابلوها آغاز گردید. در این مرحله، طراحی نقشه‌های الکتریکی و مدارهای کنترلی با استفاده از نرم‌افزار تخصصی EPLAN انجام شد و ساختار مدارها، ترمینال‌ها، جانمایی تجهیزات ودر آخر ارتباطات کنترلی به‌صورت دقیق در نقشه‌های اجرایی پیاده‌سازی گردید.

مراحل اصلی طراحی شامل موارد زیر بود:

  1. طراحی نقشه شماتیک دیاگرام شامل سیم‌های مدارهای فرمان و سیگنال بریکرها.
  2. جانمایی تجهیزات از قبیل ترمینال‌‌ها ،فیوزها،پنجره آلارم‌ها، discrepancy switch و چراغ های local position و …
  3. تعیین ساختار داخلی تابلو شامل داکت ها و ریل های ترمینالی و کابل گیر.
  4. تهیه لیست کابل‌ها.
  5. طراحی دستورالعمل تست تجهیزات.
  6. تهیه چک لیست مخصوص جامپرها.
  7. بررسی و تطبیق نهایی نقشه‌ها با شرایط واقعی پست.

در نهایت، نقشه‌های تهیه‌شده پس از کنترل و بازبینی مهندسی، به‌عنوان مدرک اجرایی ساخت و مونتاژ تابلوها مورد استفاده قرار گرفتند. تمامی مراحل طراحی با رویکرد دستیابی به یک ساختار استاندارد، منسجم، قابل ردیابی و منطبق با الزامات فنی پروژه انجام شد. پس از نهایی شدن طراحی مهندسی، فرآیند ساخت تابلوها در مجموعه شرکت شکل گرفت که تمامی این مراحل تحت نظارت تیم فنی شرکت انجام شد تا تابلوهای ساخته‌شده از نظر کیفیت ساخت، دقت مونتاژ، نظم سیم‌کشی و انطباق با نقشه‌های مهندسی، آماده ورود به مرحله نصب و راه‌اندازی در سایت باشند.

لازم به ذکر است پیش از مونتاژ نهایی تابلو ها روند تست تجهیزات طی گردید.

کلیه تجهیزات و متعلقات مورد استفاده، تحت فرآیند بازرسی، کنترل مشخصات فنی و آزمون‌های عملکردی قرار گرفتند. این فرآیند با هدف اطمینان از سلامت تجهیزات، انطباق با مدارک مهندسی و الزامات پروژه و همچنین جلوگیری از بروز خطا در مراحل مونتاژ، سیم‌کشی و راه‌اندازی انجام شد.

۱. کنترل و تطبیق مشخصات فنی

مشخصات فنی، مقادیر نامی، نوع عملکرد، کنتاکت‌ها، ولتاژ کاری و سایر پارامترهای تجهیزات با نقشه‌های اجرایی، مدارک مهندسی و الزامات فنی پروژه تطبیق داده شد.

۲. تست تجهیزات اعلان و آلارم

تجهیزات مربوط به سیستم اعلان وضعیت و خطا شامل پنجره‌های آلارم، چراغ‌های سیگنال، بوق و تجهیزات اعلام هشدار از نظر عملکرد، صحت تغییر وضعیت، دریافت سیگنال و اعلام صحیح وضعیت مورد آزمون قرار گرفتند.

۳. تست تجهیزات کنترلی و فرمانی

عملکرد پوش‌باتن‌ها، سلکتورها، کنتاکت‌ها و سایر تجهیزات فرمان بررسی و صحت عملکرد کنتاکت‌های NO/NC، وضعیت‌های قطع و وصل و انتقال صحیح فرمان در مدار کنترل مورد تأیید قرار گرفت.

۴. تست تجهیزات اندازه‌گیری و وضعیت مکانیکی

تجهیزاتی نظیر میکروسوئیچ، ترموسوئیچ و تجهیزات مرتبط با تشخیص وضعیت مکانیکی و حرارتی از نظر عملکرد در شرایط تعریف‌شده و تغییر صحیح وضعیت کنتاکت‌ها مورد بررسی قرار گرفتند.

۵. تست هیتر و مدار کنترل دما

مدار هیتر تابلو و تجهیزات مرتبط با کنترل دما بررسی شد و عملکرد ترموسوئیچ، فرمان قطع و وصل هیتر و صحت عملکرد مدار در شرایط مختلف مورد آزمون قرار گرفت.

۶. تست فیوزها و مدارهای حفاظتی

فیوزها و مدارهای مربوط به حفاظت و تغذیه تجهیزات از نظر صحت مشخصات، پیوستگی مدار و عملکرد صحیح در مسیرهای تغذیه و کنترلی مورد کنترل قرار گرفتند.

۷. تست رله‌های کمکی

رله‌های کمکی از نظر ولتاژ تحریک، عملکرد بوبین، تغییر وضعیت کنتاکت‌ها و صحت انتقال فرمان و سیگنال مورد آزمون قرار گرفته و عملکرد آن‌ها با مدارهای طراحی‌شده تطبیق داده شد.

۸. تست ترمینال‌ها و تجهیزات واسط

انواع ترمینال‌های مورد استفاده شامل ترمینال‌های پیچی، مقاومتی، دیودی، چاقویی (Knife) و سایر ترمینال‌های واسط از نظر سلامت، پیوستگی، مسیر عبور سیگنال و صحت ارتباطات الکتریکی بررسی شدند.

۹. تست مدارهای Tap Position و سیگنال‌های کنترلی

مدارهای مرتبط با Tap Position و نمایش وضعیت تجهیزات مورد بررسی قرار گرفته و صحت انتقال، تغییر و نمایش سیگنال‌های مربوط به موقعیت تپ در مدار کنترل ارزیابی شد.

۱۰. تست مدارهای Sub-SCADA

تجهیزات و مدارهای مرتبط با Sub-SCADA از نظر دریافت و ارسال سیگنال‌ها، صحت ورودی‌ها و خروجی‌ها، انتقال فرمان‌ها و تطابق عملکرد با ساختار کنترلی پروژه مورد بررسی و آزمون قرار گرفتند.

۱۱. تست سرد (Cold Test)

پس از تکمیل مونتاژ و سیم‌کشی، تابلوها در حالت بدون اعمال ولتاژ اصلی تحت تست سرد قرار گرفتند. در این مرحله، پیوستگی مدارها، صحت سیم‌کشی، ترمینال‌گذاری، شماره‌گذاری سیم‌ها، مسیرهای کنترلی و انطباق اتصالات با نقشه‌های اجرایی به‌صورت دقیق کنترل شد.

۱۲. تست گرم (Hot Test)

پس از تأیید نتایج تست سرد، تابلوها با اعمال ولتاژ کاری موردنظر تحت تست گرم و عملکردی قرار گرفتند. عملکرد تجهیزات، مدارهای فرمان، آلارم‌ها، چراغ‌های سیگنال، رله‌ها، هیتر، مدارهای کنترلی و سیگنال‌های ورودی و خروجی در شرایط کاری مورد بررسی قرار گرفت.

۱۳. تست یکپارچگی و عملکرد نهایی

در مرحله نهایی، عملکرد مجموعه تجهیزات و مدارها به‌صورت یکپارچه مورد آزمایش قرار گرفت تا صحت ارتباط بین تجهیزات، انتقال فرمان‌ها، دریافت فیدبک‌ها، نمایش وضعیت‌ها و عملکرد صحیح کل سیستم کنترل تأیید شود.

 
روند بازسازی کانکس پست فداغ

دامنه فعالیت این پروژه در پست فداغ گسترده از پست درز سایبان بود و علاوه بر طراحی و اجرای تابلوهای کنترل از راه دور، بازسازی کامل کانکس مربوط به محل استقرار اپراتور نیز توسط شرکت دانش فناور دیاکو ایرانیان انجام گرفت. این عملیات با هدف آماده‌سازی فضای مناسب برای بهره‌برداری از تابلوها و ایجاد شرایط مطلوب برای استقرار تجهیزات و اپراتور انجام شد.

با توجه به اجرای سیستم جدید کنترل از راه دور بریکرها، فضای موجود کانکس نیازمند بازسازی و آماده‌سازی اساسی برای استقرار تجهیزات و بهره‌برداری مناسب اپراتور بود. ازاین‌رو، در نخستین مرحله، زیرساخت لازم برای عبور و حفاظت کابل‌های تابلوهای کنترل جدید ایجاد شد. مسیرهای مورد نیاز در محوطه پست و حاشیه کانکس حفر و پس از آماده‌سازی، لوله‌گذاری مناسب جهت عبور کابل‌ها انجام گرفت. این اقدام با هدف حفاظت مکانیکی از کابل‌ها، ایجاد مسیر منظم برای کابل‌کشی و فراهم‌سازی زیرساخت مناسب برای نصب و بهره‌برداری از سیستم کنترل انجام شد.

در ادامه، عملیات بازسازی اساسی فضای داخلی کانکس در دستور کار قرار گرفت. بخش‌های مختلف کف، سقف و دیوارها تعمیر و آماده‌سازی شدند و نواقص موجود برطرف گردید. پس از انجام عملیات ترمیم و آماده‌سازی سطوح، رنگ‌آمیزی کامل فضای بیرونی هم انجام شد تا محیط از نظر ظاهری و شرایط بهره‌برداری، متناسب با کاربری جدید آماده شود. همچنین به‌منظور ایجاد یک محیط کاری مناسب، ایمن و کاربردی برای اپراتور، عملیات تأمین و نصب تجهیزات و ملزومات فضای اپراتوری انجام گرفت. این تجهیزات شامل کابینت، میز کار، سینک، هود، سیستم تصفیه آب و سایر ملزومات مورد نیاز فضای استقرار اپراتور بود.در بخش روشنایی نیز نورپردازی داخلی کانکس اجرا و تجهیزات روشنایی مورد نیاز نصب شد تا ضمن بهبود شرایط دید و کاربری، محیط داخلی برای فعالیت مستمر اپراتور مناسب‌تر شود. کلیه عملیات اجرایی شامل آماده‌سازی زیرساخت کابل‌ها، لوله‌گذاری، تعمیر و بازسازی کف، سقف و دیوارها، رنگ‌آمیزی، اجرای روشنایی، تأمین تجهیزات، نصب و تجهیز فضای اپراتوری توسط مجموعه شرکت انجام گرفت.

تصاویر روند بازسازی کانکس و آماده‌سازی محل عبور کابل‌ها
کانکس پست فداغ در مرحله بازدید اولیه
نتیجه نهایی این کانکس بعد از اجرای پروژه

پس از تکمیل فرآیند مونتاژ در مجموعه شرکت، تابلوها وارد مرحله نهایی آماده‌سازی برای انتقال به سایت شدند. پیش از بارگیری، وضعیت ظاهری تابلوها، استحکام اتصالات، نظم سیم‌کشی و تطابق تجهیزات با نقشه‌های اجرایی مورد بررسی قرار گرفت تا تجهیزات با آمادگی کامل به محل پروژه منتقل شوند. در ادامه، تابلوها با رعایت دقیق الزامات حمل تجهیزات، بارگیری و از محل شرکت به سمت پست‌های برق منتقل شدند. پس از رسیدن تجهیزات به محل پروژه، عملیات تخلیه با دقت انجام گرفت و تابلوها در محل تعیین‌شده مستقر و جانمایی شدند. سپس روند نصب و تثبیت تابلوهای کنترل آغاز شد. در این مرحله، اتصالات مربوط به کابل‌های ورودی و خروجی، کابل‌های فرمان و کنترل و سایر ارتباطات مورد نیاز مطابق نقشه‌های اجرایی برقرار گردید. کابل‌های مربوط به تابلوها پس از عبور از مسیرهای پیش‌بینی‌شده، به ترمینال‌ها و تجهیزات مربوطه متصل و عملیات کابل‌کشی و سربندی به‌صورت کامل انجام شد.

در نهایت پس از اتمام عملیات نصب و کابل‌کشی، مرحله بازبینی و کنترل اتصالات انجام گرفت. تمامی اتصالات و مدارهای اجرایی با نقشه‌های مهندسی تطبیق داده شدند تا از صحت سیم‌کشی، ترمینال‌گذاری، شماره‌گذاری و ارتباط صحیح مدارهای کنترل اطمینان حاصل شود. پس از رفع موارد احتمالی و تأیید عملکرد صحیح تجهیزات، تابلوها راه‌اندازی شده و سیستم کنترل از راه دور وارد مرحله بهره‌برداری گردید.